مقایسه اثربخشی بازی‌درمانی انفرادی و گروهی بر تاب‌آوری در دانش‌آموزان دبستانی مبتلا به نقص‌توجه- بیش‌فعالی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 ‌دانشجوی دکتری روان‌شناسی کودکان استثنایی،‌‌ واحد اهواز،‌ دانشگاه آزاد اسلامی اهواز، خوزستان، ایران

2 دانشیار گروه روان‌شناسی، واحد اهواز،‌ دانشگاه آزاد اسلامی اهواز، خوزستان، ایران

3 استادیار گروه روان‌شناسی،‌ واحد اهواز،‌ دانشگاه آزاد اسلامی اهواز، خوزستان، ایران

چکیده

هدف از پژوهش حاضر، مقایسه اثربخشی بازی‌درمانی انفرادی و گروهی بر تاب‌آوری در دانش‌آموزان دبستانی مبتلا به نقص‌توجه- بیش‌فعالی بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانش‌آموزان دبستانی (252 نفر؛ 101 دختر و 151 پسر) مبتلا به نقص‌توجه- بیش‌فعالی شهر تهران در سال تحصیلی
98-1397 بودند که با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند تعداد 60 نفر از آنان انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل (هر گروه 20 دانش‌آموزان) قرار گرفتند. به‌منظور گردآوری اطلاعات از پرسشنامه تاب‌آوری کونور- دیویدسون (CD-RISC) استفاده شد. روش پژوهش شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل بود. گروه‌های آزمایش تحت بازی‌درمانی انفرادی (10 جلسه 45 دقیقه‌ای) و بازی‌درمانی گروهی (10 جلسه 60 دقیقه‌ای) قرار گرفتند؛ اما گروه کنترل هیچ‌گونه مداخله­ای دریافت نکردند. داده‌ها با استفاده از آزمون آماری تحلیل کوواریانس مورد تجزیه‌و‌تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها نشان داد که بازی‌درمانی انفرادی و گروهی بر افزایش تاب‌آوری دانش‌آموزان دبستانی مبتلا به نقص‌توجه- بیش‌فعالی اثربخش بودند (01/0p<)، اما بازی‌درمانی انفرادی، دارای تأثیر بیشتری بر بهبود تاب‌آوری دانش‌آموزان دبستانی مبتلا به نقص‌توجه- بیش‌فعالی بود (01/0p<). همچنین نتایج نشان داد که از بازی‌درمانی انفرادی و گروهی، می‌توان در افزایش تاب‌آوری در دانش‌آموزان ADHD، بهره برد. پیشنهاد می‌شود در مدارس از این دو نوع درمان برای کودکان استفاده کرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Comparing effectiveness of individual and group play therapy on resilience in elementary school students with Attention Deficit/Hyperactivity Disorder

نویسندگان [English]

  • Elahe Nayebi 1
  • Reza Pasha 2
  • Saeed Bakhtiarpour 3
  • Zahra Eftekhar Saadi 3
1 Ph.D. student in Children with Special Needs, Department of Psychology, Islamic Azad University, Ahvaz Branch, Ahvaz, Iran
2 Associate Professor, Department of Psychology, Islamic Azad University, Ahvaz Branch, Ahvaz, Iran
3 Assistant Professor, Department of Psychology, Islamic Azad University, Ahvaz Branch, Ahvaz, Iran
چکیده [English]

The purpose of this study was to compare the effectiveness of individual and group play therapy on resilience in elementary school students with attention deficit/hyperactivity disorder (ADHD). The statistical population of this study included all elementary school students of Tehran City in year academic 2018-2019. Using targeted sampling method, 60 of them were selected and randomly assigned to two experiment groups and one control group (each group consisting of 20 student). To collect data, Connor-Davidson Resilience Scale (CD-RISC) (2003) was utilized. This quasi- experimental study was conducted with a pretest-posttest design with control group. The experimental groups underwent individual play therapy(10 sessions 45 minutes) and group play therapy (10 sessions 60 minutes), but the control group received no training. Data were analyzed using Covariance Analysis. The results showed that both individual and group play therapy were effective to increasing the resilience of elementary school students with attention deficit/hyperactivity disorder (p<0.01). Also, the results showed that individual play therapy had a greater effect on the improvement of resilience of elementary school students with attention deficit/hyperactivity disorder (p<0.01). The results showed that individual and group play therapy can be used to increase the resilience in ADHD students. It is suggested that these two treatments be used in schools for ADHD children.

کلیدواژه‌ها [English]

  • individual play therapy
  • group play therapy
  • Resilience
  • Attention Deficit/Hyperactivity Disorder
اصغری نکاح، س. م.، و عابدی، ز. (1393). بررسی اثربخشی بازی درمانی مبتنی بر کارکردهای اجرایی بر بهبود بازداری پاسخ، برنامه‌ریزی و حافظه‌کاری کودکان دارای اختلال نقص‌توجه- بیش‌فعالی. فصلنامهروان‌شناسیشناختی. 2(1)، 51-41.

صریحی، ن.، پورنسایی، غ. س.، و نیک اخلاق، م. (1394). اثربخشی بازی درمانی گروهی بر مشکلات رفتاری کودکان پیش‌دبستانی. فصلنامهروان‌شناسیتحلیلی- شناختی. 6(23)، 41-35.

محمودعلیلو، م.، هاشمی نصرت‌آباد، ت.، و فرشباف مانی صفت، ف. (1394). اثربخشی بازی‌درمانی براساس رویکرد لوی در کاهش اضطراب کودکان سرطانی. پرستاریوماماییجامعنگر. 25(75)، 62-54.

یزدانی‌پور، ن.، و یزدخواستی، ف. (1391). اثربخشی بازی‌های گروهی بر مهارت‌های اجتماعی کودکان پیش‌دبستانی 6 تا 7 ساله شهر اصفهان. مجله تحقیقات علوم رفتاری. 10(3)، 228-221.