انجمن علمی کودکان استثنایی ایرانتوانمندسازی کودکان استثنایی2588-348816120250421Effectiveness of the Adolescent Development Training Program on Parenting Method and Mother Daughter Relationshipاثربخشی برنامه آشنایی با تحول نوجوان بر سبکهای تربیتی و ارتباط مادر با فرزند دختر11221952610.22034/ceciranj.2025.457492.1868FAمحسنشکوهی یکتااستاد گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، تهران، ایران.0000-0002-5055-9270سوگندقاسم زادهدانشیار گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، تهران، ایران.0000-0003-0897-1568مجیدامیدی خانکهدانیاستادیار گروه روانشناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.Journal Article20240521Adolescence is a critical period of development for individuals. In the mother-daughter relationship, the mother plays a crucial role as a source of information and guidance.<strong> </strong>The aim of this study was to investigate the effectiveness of an adolescent development training program on parenting methods and the mother-daughter relationship This study used quasi-experimental design with pre and posttest but without a control group. The Sample consisted of 60 mothers who participated in a five-session training program, with each session lasting two hours. The participants completed two questionnaires: Parent- Child Relationship (short form) (Gérard, 1994), and the Parenting Scale (Arnold, O’Leary, Wolff, & Acker, 1993). Data were analyzed using paired sample t-test. The results indicated a significant reduction in authoritarian parenting style (p < 0.01) after the intervention program. Furthermore, not only did the authoritarian style decrease significantly following the training program, but the parent-child relationship also improved. The educational program helped parents establish a more effective relationship with their adolescents and provided more opportunities for their independence. نوجوانی دوره مهمی از تحول هر فرد است و در رابطهی مادر- دختر، مادر به عنوان یک الگو و راهنما نقش مهمی در این زمینه دارد. هدف از پژوهش حاضر بررسی اثربخشی برنامه آموزشی تحول نوجوان بر سبکهای تربیتی و ارتباط مادر با فرزند دختر بود.. این پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیشآزمون- پسآزمون تک گروهی بود. گروه نمونه به صورت نمونهگیری در دسترس شامل 60 نفر از مادران انتخاب شدند. آزمودنیها طی پنج جلسه دو ساعته در برنامه آموزشی تحول نوجوان شرکت کردند. ابزارهای استفاده شده مقیاسهای ارتباط والد- فرزند (فرم کوتاه) (جرارد، 1994) و فرزندپروری (آرنولد، اولیری، ولف و آکر، 1993) بود. یافتههای حاصل از آزمون t همبسته نشان داد از میان سبکهای تربیتی، سبک مستبدانه در سطح 01/0 کاهش معنیدار داشته است. همچنین یافتهها نشان داد پس از دوره آموزشی نهتنها سبک مستبدانه به طور معناداری کاهش یافته بلکه میزان ارتباط با فرزند نیز پس از دوره آموزشی افزایش داشته است. با توجه به نتایج پژوهش میتوان بیان کرد برنامه آموزشی به والدین کمک میکند ارتباط موثرتری با نوجوان خود برقرار کرده و فرصت بیشتری برای استقلال آنها فراهم آورند.https://www.ceciranj.ir/article_219526_04fbd7629866f5ce892b9b6ddce068ec.pdfانجمن علمی کودکان استثنایی ایرانتوانمندسازی کودکان استثنایی2588-348816120250423Developing and Validation of a Metronome-Based Cognitive Rehabilitation Package and its Effectiveness on the Executive Functions
of Students with Dyslexiaتدوین و اعتباریابی بسته توانبخشی شناختی مبتنی بر مترونوم و اثربخشی آن بر کارکردهای اجرایی دانشآموزان نارساخوان132621959310.22034/ceciranj.2025.507967.1940FAنیمااردلاندانشجوی دکتری روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.0000-0001-5390-7093سعیدرضائیدانشیار گروه روانشناسی وآموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.0000-0002-9857-4402فاطمهنیکخودانشیار گروه روانشناسی وآموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.0000-0001-7162-9429عسگرعلیمحمدیاستادیار گروه روانشناسی وآموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.Journal Article20241223This study aimed to develop and validate a metronome-based cognitive rehabilitation package to assess its effectiveness on the executive functions of children with dyslexia. The research utilized an exploratory mixed-methods approach. In the qualitative phase, the cognitive rehabilitation intervention package was created through a meta-synthesis method, drawing on articles published between 2000 and 2024. This package was subsequently approved by experts in the field. In the quantitative phase, a quasi-experimental design featuring a pretest-posttest with a control group was employed. A total of 30 boys aged 9 to 11 with dyslexia were selected in 1403 using a convenience sampling method and randomly assigned to either the experimental or control group. The intervention program was implemented over 15 one-hour sessions. Data collection was conducted using the Executive Functions-Brief Scale (BRIEF). The validity of the developed package was assessed through content analysis, while its effectiveness was evaluated using repeated measures analysis of variance and multivariate analysis of covariance, performed with SPSS version 24 software. The findings indicated that the average relative content validity coefficient and content validity index of the developed package were 0.95 and 0.98, respectively, with a Holst coefficient of 0.78, demonstrating that the intervention possesses appropriate validity. Statistical analyses revealed significant improvements in executive functions and their components at the post-test and one-month follow-up stages for the experimental group compared to the control group. In conclusion, the metronome-based cognitive rehabilitation package is effective in enhancing the executive functions of children with dyslexia and can be utilized to support these children's cognitive development. این پژوهش با هدف تدوین و اعتباریابی بسته توانبخشی شناختی مبتنی بر مترونوم و تعیین اثربخشی آن بر کارکردهای اجرایی کودکان نارساخوان انجام شد. روش پژوهش از نوع پژوهش آمیخته اکتشافی بود. در بخش کیفی، بسته مداخله توانبخشی شناختی مبتنی بر مترونوم به روش فراترکیب بر اساس مقالات پایگاههای اطلاعاتی از سال 2000 تا 2024 تدوین و توسط اساتید این حیطه تأیید شد. در بخش کمّی، با روش نیمهآزمایشی، طرح پیشآزمون-پسآزمون با گروه گواه، 30 پسر 9 تا 11 سالهی مبتلا به نارساخوانی در سال 1403 به روش در دسترس انتخاب و بهصورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه جایدهی و برنامهی مداخله در 15 جلسه یک ساعته اجرا شد. دادهها با استفاده از مقیاس کارکردهای اجرایی-بریف (BRIEF) جمعآوری شد. اعتبار بسته تدوین شده با روش تحلیل مضمون و اثربخشی آن با روش تحلیل واریانس با اندازهگیری مکرر و تحلیل کواریانس چندمتغیره در نرمافزار SPSS نسخه 24 تحلیل شد. یافتهها نشان داد میانگین ضریب نسبی روایی محتوا و شاخص روایی محتوای بسته تدوین شده، به ترتیب برابر با 95/0 و 98/0 و ضریب هولستی برابر با 78/0 بود که نشان داد مداخله از اعتبار مناسبی برخوردار است. یافتههای آماری، تغییرات معنادار کارکردهای اجرایی و مؤلفههای آن را در مراحل پسآزمون و پیگیری یکماهه در گروه آزمایش در مقایسه با گروه گواه نشان داد. میتوان نتیجه گرفت که بسته توانبخشی شناختی مبتنی بر مترونوم بر کارکردهای اجرایی کودکان نارساخوان مؤثر بوده و میتوان در بهبود کارکردهای اجرایی کودکان مبتلا به نارساخوانی از آن استفاده کرد.https://www.ceciranj.ir/article_219593_942f21941c4251dc53fa4ebcdb79b4eb.pdfانجمن علمی کودکان استثنایی ایرانتوانمندسازی کودکان استثنایی2588-348816120250426The Psychometric Characteristics of The Multidimensional Scale of Developmental Assets in Students with Emotional and
Behavioral Problemsویژگیهای روانسنجی مقیاس چندبعدی داراییهای تحولی در دانش آموزان با مشکلات هیجانی رفتاری274121963410.22034/ceciranj.2025.508693.1942FAعلیترکاشونددانشجوی دکتری روانشناسی و آموزش کودکان با نیازهای خاص، گروه کودکان با نیازهای خاص، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.0000-0001-6529-7739امیرقمرانیدانشیار گروه روانشناسی و آموزش کودکان با نیازهای خاص، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.0000-0003-4390-0749Journal Article20241226The present research was conducted to examine the psychometric properties of the Persian version of the Developmental Assets Scale. This study was a cross-sectional and validation study conducted in the city of Isfahan. The statistical population included all students with emotional and behavioral problems enrolled in schools in Isfahan during the academic year 2023-2024. From this population, 200 individuals (126 boys and 73 girls) were selected using purposive sampling. The research tool consisted of a 58-item Developmental Assets Scale. The validity of the scale was assessed using exploratory and confirmatory factor analysis, as well as the correlation of dimensions with the total score. The reliability of the scale was evaluated using internal consistency methods and split-half reliability. Data analysis was performed using SPSS and AMOS version 26. The findings identified eight dimensions. The results of the data fit confirm that the data support an 8- factor model, and exploratory analysis indicated that the eigenvalues related to the principal component analysis were above were above1for 8 factors, which explained 96/54% of the variance of the scale. The correlations of the subscales of positive, expectations and limitations, social competencies, commitment to learning, support, positive identity, and empowerment with the total scale were 0.816, 0.804, 0.821, 0.837, 0.802, 0.880 and 0.769, respectively. Additionally, the split-half reliability coefficient for the first half of the data was 0.772, for the second half was 0.816, and the correlation between the two halves was 0.672. These findings indicate a desirable internal consistency coefficient for the scale. After determining the dimensions of the scale, the Cronbach's alpha results for the entire test were 0.904, the subscale of positive values 0.893, expectations and limitations 0.899, social competencies 0.827, commitment to learning 0.882, support 0.818, positive identity 0.819, and empowerment 0.891. Based on the results of the first-order confirmatory factor analysis, all indices PNFI=0/85، CMIN/DF=1/27، RMSEA=0/04، IFI=0/98، CFI= 0/91, GFI=0/91confirmed a good fit for the final model. The results indicate that the Developmental Assets Scale can be used as a suitable tool for assessing Developmental assets among students with emotional and behavioral problems.هدف از پژوهش حاضر بررسی ویژگیهای روانسنجی نسخه فارسی مقیاس داراییهای تحولی بود. مطالعه حاضر از نوع مقطعی و اعتبارسنجی بود که در شهر اصفهان انجام پذیرفت. جامعه آماری در این پژوهش شامل تمامی دانشآموزان با مشکلات هیجانی رفتاری مشغول به تحصیل در مدارس شهر اصفهان در سال تحصیلی 1403-1402 بود که از بین این افراد 200 نفر شامل (126 پسر و 73 دختر) به شیوه نمونهگیری هدفمند انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل مقیاس 58 سؤالی داراییهای تحولی بود که دارای هشت بعد ارزشهای مثبت، انتظارات و محدودیتها، شایستگیهای اجتماعی، تعهد به یادگیری، حمایت، هویت مثبت، توانمندسازی و استفاده سازنده از زمان بود. روایی مقیاس با استفاده از روایی عاملی اکتشافی، تأییدی و همبستگی خرده مقیاسها با نمره کل و پایایی مقیاس نیز با استفاده روشهای همسانی درونی و پایایی تنصیفی مورد بررسی قرار گرفت. تحلیل دادهها با استفاده از نرمافزار SPSS وAMOS نسخه 26 صورت گرفت. یافتههای حاصل از تجزیه و تحلیل دادههای بهدستآمده حاکی از شناسایی هشت بعد ارزشهای مثبت، انتظارات و محدودیتها، شایستگیهای اجتماعی، تعهد به یادگیری، حمایت، هویت مثبت، توانمندسازی و استفاده سازنده از زمان بود. نتایج برازش دادهها تأیید میکند که دادهها بهخوبی از الگوی 8 عاملی حمایت میکند و نتایج تحلیل اکتشافی نیز نشان میدهد ارزش ویژه مربوط به تحلیل مؤلفههای اصلی در 8 مورد بالاتر از 1 است که این عوامل 54/96 درصد از واریانس مقیاس را تبیین میکند. همبستگی خرده مقیاسهای ارزشهای مثبت، انتظارات و محدودیتها، شایستگیهای اجتماعی، تعهد به یادگیری، حمایت، هویت مثبت و توانمندسازی با کل مقیاس داراییهای تحولی به ترتیب 816/0، 804/0، 821/0، 837/0، 802/0، 880/0 و 769/0 میباشد. همچنین، ضریب تنصیفی برای نیمه اول دادهها (29 سؤال) برابر با 772/0 و برای نیمه دوم دادهها (29 سؤال) برابر با 816/0 و همبستگی دونیمه 672/0 بود. این یافتهها حاکی از ضریب همسانی درونی مطلوب برای مقیاس داراییهای تحولی است. پس از تعیین ابعاد مقیاس نتایج آلفای کرونباخ برای کل آزمون 904/0، برای خرده مقیاس ارزشهای مثبت 893/0، انتظارات و محدودیتها 899/0، شایستگیهای اجتماعی 827/0، تعهد به یادگیری 882/0، حمایت 818/0، هویت مثبت 819/0 و توانمندسازی 891/0 بود. طبق نتایج تحلیل عاملی تأییدی مرتبه اول تمام شاخصهای 85/0PNFI=، 27/1CMIN/DF=، 04/0RMSEA=، 98/0IFI=، 98/0CFI= و 91/0 GFI= تائید کننده برازش مدل مناسب مدل نهایی بودند. نتایج مطالعه نشان میدهد که نسخه فارسی مقیاس داراییهای تحولی از روایی و پایایی لازم برخوردار است و میتوان از آن بهعنوان ابزاری مطلوب جهت ارزیابی داراییهای تحولی در میان دانش آموزان با اختلال هیجانی رفتاری در مورد استفاده قرار گیرد.https://www.ceciranj.ir/article_219634_cd2cb63b7beaabfaf3ffb9594c3dcb39.pdfانجمن علمی کودکان استثنایی ایرانتوانمندسازی کودکان استثنایی2588-348816120250426The Effect of Self-Compassion Training on Reducing Symptoms of Oppositional Defiant Disorder in Adolescentsتاثیر آموزش شفقت به خود بر کاهش نشانههای اختلال نافرمانی مقابله ای در نوجوانان425421963510.22034/ceciranj.2025.477126.1902FAمحمددرزیدانش آموخته دکتری، گروه روانشناسی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.0009-0003-7730-5531شهریاریارمحمدی واصلاستاد، گروه روانشناسی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.0000-0001-6891-6953ابوالقاسمیعقوبیاستاد گروه روان شناسی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.0000-0002-1949-6814رسولکرد نوقابیاستاد، گروه روان شناسی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.Journal Article20240907Oppositional defiant is a common disorder in childhood and adolescence, and affected people face problems in the field of mental health, and social-emotional skills. Considering the importance of this issue<strong>, </strong>the present study was conducted to determine the effectiveness of self-compassion training in reducing the symptoms of oppositional defiant disorder in adolescents. The present study used the quasi-experimental method with pre-test and post-test with a control group. The statistical population of this study consisted of all male students with oppositional defiant disorder who were studying in the high school of Boin Zahra City in the academic year 2022-2023. The sampling method was purposive Sampling. The sample size of the study, based on the experimental research, included 30 randomly placed in two experimental groups (15 people) and a control group (15 people). The experimental group received 8 sessions of compassion training as a group, 90 minutes once a week, and the control group did not receive any training. The instruments used in this study were clinical interviews based on Dsm-5, the oppositional defiant disorder scale Hommersen & et al (2006), and an educational package of Self-compassion training based on the book Compassion-Focused Therapy (Gilbert, 2010). Data analysis was done using univariate analysis of covariance tests. The results showed that self-compassion Training leads to a decrease in reduction in the symptoms of oppositional defiant disorder in adolescents (p<0/05). Therefore, according to the findings, self-compassion training with a compassionate approach to life can be an efficient treatment to reduce confrontational behavior in adolescents. Consequently, it is suggested to consider this intervention's role in improving these adolescents' mental health.نافرمانی مقابلهای یک اختلال شایع در دوران کودکی و نوجوانی است. افراد مبتلا به این اختلال با مشکلاتی در زمینه سلامت روانی، مهارتهای اجتماعی و هیجانی مواجه هستند. با توجه به اهمیت این موضوع، پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی آموزش شفقت به خود بر کاهش نشانههای اختلال نافرمانی مقابلهای در نوجوانان، انجام شد. طرح پژوهش، نیمهآزمایشی از نوع پیشآزمون- پسآزمون همراه با گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش، شامل تمامی دانشآموزان پسر دارای اختلال نافرمانی مقابلهای مشغول به تحصیل در مقطع متوسطه دوم شهرستان بویینزهرا در سال تحصیلی 1402-1401 بود. روش نمونهگیری از نوع هدفمند بود. حجم نمونه پژوهش بر اساس پژوهشهای آزمایشی انجام شده، شامل 30 نفر از جامعه مذکور بود، که به طور تصادفی در دو گروه آزمایش (15 نفر) و گروه گواه (15 نفر)، جایدهی شدند. گروه آزمایش به مدت 8 جلسه 90 دقیقهای، یک بار در هفته تحت آموزش گروهی قرار گرفتند، و گروه گواه هیچگونه آموزشی را دریافت نکردند. ابزار استفاده شده در این پژوهش، مصاحبه بالینی بر اساس معیارهای DSM-5، مقیاس درجهبندی اختلال نافرمانی مقابلهای هومرسون و همکاران (2006)، و بسته آموزشی شفقت به خود بر اساس کتاب درمان متمرکز بر شفقت (گیلبرت، 2010)، بود. به منظور تجزیه و تحلیل دادهها از تحلیل کوواریانس تکمتغیره استفاده شد. نتایج نشان داد که آموزش شفقت به خود منجر به کاهش نشانههای اختلال نافرمانی مقابلهای در نوجوانان شده است. لذا با توجه به یافتهها، آموزش شفقت به خود با داشتن رویکردی دلسوزانه به زندگی، میتواند یک درمان کارآمد جهت کاهش رفتار مقابلهای در نوجوانان باشد. بر این اساس پیشنهاد میشود که جهت سلامت روانشناختی این نوجوانان، به نقش این مداخله توجه شود.https://www.ceciranj.ir/article_219635_7d8dc53ee7a9a784183ced214735a6a5.pdfانجمن علمی کودکان استثنایی ایرانتوانمندسازی کودکان استثنایی2588-348816120250426The Effectiveness of Child-Centered Mindfulness Interventions on The Psychological Well-Being of Students with Specific Learning Disabilitiesاثربخشی مداخلات ذهن آگاهی کودکمحور بر بهزیستی روانشناختی دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص557021976010.22034/ceciranj.2025.482481.1911FAمریمرئیسیکارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، گروه روانشناسی و علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران.محمدرضافیروزیدانشیار گروه روانشناسی و علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران.0000-0003-3813-8198علیتقوایی نیادانشیار گروه روانشناسی و علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران.Journal Article20241008This study aimed to investigate the effectiveness of child-centered mindfulness interventions on the psychological well-being of students with specific learning disorders. The research method was semi-experimental, using a pre-test and post-test design with a control group. The statistical population included all students with specific learning disorders in Shahrekord in 2023. From this population, 30 students were selected through purposive sampling and randomly assigned to two groups: an experimental group (15 people) and a control group (15 people). Data collection tools included the Wechsler Intelligence Scale for Children, Fourth Edition (WISC-IV), the Colorado Learning Difficulties Questionnaire (LDQ), and the Psychological Well-Being Scale for Children (PWB-c). The experimental group received 10 sessions of training, while the control group received no intervention. The data were analyzed using analysis of covariance (ANCOVA) with SPSS software, version 24. The results showed that child-centered mindfulness interventions had a significant effect on the psychological well-being of students with specific learning disorders (p < 0.05). Given that child-centered mindfulness interventions improved the psychological well-being of students with specific learning disorders, it can be concluded that planning for such programs, like child-centered mindfulness training, can play an important role in improving students' psychological well-being. این پژوهش با هدف بررسی اثربخشی مداخلات ذهن آگاهی کودکمحور بر بهزیستی روانشناختی دانشآموزان دارای اختلال یادگیری خاص انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیشآزمون- پسآزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش تمامی دانشآموزان دارای اختلال یادگیری خاص شهرکرد در سال 1402 بودند که از بین آنها به روش نمونه گیری هدفمند تعداد 30 دانشآموز انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (15 نفر) و گروه گواه (15 نفر) قرار گرفتند. برای گردآوری دادهها از آزمون هوشی وکسلر برای کودکان ویرایش چهارم (WISC-IV)، مقیاسهای مشکلات یادگیری کلورادو (LDQ) و مقیاس بهزیستی روانشناختی کودکان (PWB-c) استفاده گردید. گروه آزمایش تحت 10 جلسه آموزش قرار گرفتند و گروه گواه مداخلهای دریافت نکردند. دادهها با استفاده ازآزمون تحلیل آماری کوواریانس با به کار گیری نرم افزار SPSS نسخه 24 مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفتند. یافته_ها نشان داد آموزش مداخلات ذهن آگاهی کودکمحور بر بهزیستی روانشناختی دانشآموزان دارای اختلال یادگیری خاص اثربخش بودند. با توجه به این که مداخلات ذهن آگاهی کودکمحور سبب بهبود وضعیت بهزیستی روانشناختی دانشآموزان دارای اختلال یادگیری خاص شد؛ بنابر نتایج بدست آمده: برنامه ریزی برای آموزش چنین برنامههایی مانند آموزش ذهن آگاهی کودکمحور میتواند نقش مهمی در بهبود وضعیت بهزیستی روانشناختی دانشآموزان داشته باشد.https://www.ceciranj.ir/article_219760_f6dc6d9f5bf47701519e2ebe2b844ffc.pdfانجمن علمی کودکان استثنایی ایرانتوانمندسازی کودکان استثنایی2588-348816120250426The Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy on Academic Procrastination and Motivation of Students with
Specific Learning Disorderاثربخشی درمان پذیرش و تعهد بر اهمالکاری و انگیزش تحصیلی دانشآموزان با اختلال یادگیری ویژه718221974010.22034/ceciranj.2025.482265.1910FAنرگسپورطالباستادیار، گروه آموزش روانشناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.0000-0002-6241-4271مجیدداداش زادهاستادیار، گروه روانشناسی، موسسه آموزش عالی رشدیه، تبریز، ایران.0009-0002-3852-8460النازموسی نژاداستادیار، گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.0000-0001-6808-8676موناضیامنشکارشناس ارشد، روانشناسی بالینی کودک و نوجوان، گروه روانشناسی، موسسه آموزش عالی رشدیه، تبریز، ایران.Journal Article20241007This study aimed to investigate the effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy on academic procrastination and motivation of students with specific learning disorders. The statistical population of the research included male students with specific learning disabilities in the elementary schools of Tabriz in the academic year 2022- 2023. The statistical sample in this research was 30 students with learning disorders who were randomly selected and assigned to two groups. To collect data, the subjects were asked to answer the Solomon and Rothblum's Academic Procrastination Test (APQ), and Vallerand's Academic Motivation Test (AMS). The treatment intervention program based on acceptance and commitment (TPAC) was implemented for the experimental group in 8 sessions of 60 minutes and once a week, for two months. The results of the study showed that the mean scores of participants in the experimental group for the variable of academic procrastination were lower compared to the control group and the mean score of academic motivation in the experimental group was significantly higher than that of the control group at the 0.05 level (P < 0.05). Acceptance and commitment therapy can reduce academic procrastination and increase academic motivation in students with specific learning disability.هدف از پژوهش حاضر بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر میزان اهمالکاری تحصیلی و انگیزش تحصیلی دانشآموزان مبتلا به اختلال یادگیری ویژه بود. جامعه آماری پژوهش شامل دانشآموزان پسر مبتلا به اختلال یادگیری ویژه در مقطع ابتدایی شهر تبریز در سال تحصیلی 1402-1401 بودند. روش پژوهش از نوع شبه آزمایشی با طرح پیشآزمون- پسآزمون با گروه گواه بود. نمونه آماری مورد مطالعه این پژوهش، 30 نفر بودند که با روش نمونهگیری در دسترس، انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه گواه و آزمایش قرار گرفتند. برای جمعآوری دادهها از آزمون اهمالکاری تحصیلی سولومون و راثبوم (APQ) و انگیزش تحصیلی والرند (AMS) استفاده شد. برنامه درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد (TPAC) در 8 جلسه 60 دقیقهای و هفتهای یک بار، در طی دو ماه، برای گروه آزمایش اجرا شد. تجزیه و تحلیل دادهها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس چند متغیره و نرم افزار SPSS25 انجام گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که بین میانگین نمرات شرکتکنندگان در متغیر اهمالکاری تحصیلی در گروه آزمایش نسبت به گروه گواه، کمتر بوده و میانگین انگیزش تحصیلی در گروه آزمایش نسبت به گروه گواه، بیشتر بوده و در سطح 05/0، معنادار بود (05/0 > P). بنابراین میتوان نتیجه گرفت که درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد میتواند به کاهش میزان اهمالکاری تحصیلی و افزایش انگیزش تحصیلی در دانشآموزان مبتلا به اختلال یادگیری منجر شود و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد میتواند به عنوان درمانی موثر در کاهش اهمالکاری تحصیلی و افزایش انگیزش تحصیلی دانشآموزان، مطرح شود.https://www.ceciranj.ir/article_219740_3498e2966236905f36504413ed194a56.pdfانجمن علمی کودکان استثنایی ایرانتوانمندسازی کودکان استثنایی2588-348816120250426The Effectiveness of Family-Centered Problem Solving Training Program on Parental Interaction Specific Learning Disabilities Studentsاثربخشی برنامه آموزش حل مسئله خانواده محور بر تعامل والدینی دانشآموزان کمتوان یادگیری ویژه839421976210.22034/ceciranj.2025.516107.1950FAمریمصیدیدانشجوی پسا دکتری، گروه روان شناسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران.0000-0003-4822-8859کیوانکاکابراییاستاد گروه روان شناسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران.0000-0002-9970-4854Journal Article20241024 The purpose of present study was investigating the effectiveness of family-centered problem-solving intervention on parental interaction specific learning disabilities students. This study was a quasi-experimental pretest-posttest-follow-up study with a control group. The statistical population included students with special learning disabilities in Kermanshah city. 44 students with special learning disabilities referred to comprehensive assessment, education, rehabilitation, and developmental-educational intervention centers were selected using purposive sampling and randomly assigned to two experimental groups (22 people) and control groups (22 people). Just the experimental group participated in 15 sessions (45-minute) of a family-centered problem-solving workshop. The Parental Interaction Scale (Gerald 1994) was used to collect data. Data analysis was repeated measures analysis. The results showed that in the experimental group, there was a significant difference between the pre-test and post-test scores in the subscales of satisfaction with parenting, relationship with child, and parent-child relationship (P<0.001), and no significant difference was observed between the post-test and follow-up scores, indicating the stability of the effect. In the subscale of creating limitations, despite the decrease in the mean score, no significant difference was observed in the stages. Considering the effect of family-centered problem-solving intervention, the application of this educational program is great importance for parents of students with special learning disabilities.پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی مداخله حل مسئله خانواده محور بر تعامل والدینی دانشآموزان با کمتوانی یادگیری ویژه انجام شد. این پژوهش نیمهآزمایشی از نوع پیشآزمون-پسآزمون-پیگیری با گروه گواه بود. جامعه آماری شامل دانشآموزان کمتوان یادگیری ویژه شهر کرمانشاه و والدین آنها بودند که 44 دانشآموز کمتوان یادگیری ویژه مراجعه کننده به مراکز جامع سنجش، آموزش، توانبخشی و مداخله بهنگام رشدی-تربیتی با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند انتخاب و با انتساب تصادفی در دو گروه آزمایشی (22 نفر) و گواه (22 نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش 15 جلسه 45 دقیقه ای در آموزش حل مسئله خانواده محور شرکت کردند و گروه گواه هیچ آموزشی دریافت نکردند. برای جمعآوری دادهها از مقیاس تعامل والدینی (جرالد، 1994) استفاده گردید. تحلیل دادهها با استفاده از روش تحلیل اندازهگیری مکرر انجام گردید. نتایج نشان داد، در گروه آزمایش، بین نمرات پیشآزمون- پسآزمون در زیرمقیاسهای رضایت از فرزندپروری، ارتباط با فرزند، ارتباط والدکودک تفاوت معناداری و در زیرمقیاس ایجاد محدودیت، تفاوت معناداری مشاهده نگردید (001/0>P). همچنین بین نمرات پسآزمون- پیگیری فقط در زیر مقیاسهای رضایت از فرزندپروری، ارتباط با فرزند، ارتباط والدکودک تفاوت معنادار نبود که حکایت از ماندگاری اثر مداخله دارد. با توجه به اثربخشی مداخله حل مسئله خانواده محور، کاربست این برنامه آموزشی موثر برای والدین دانشآموزان کمتوان یادگیری ویژه ضروری به نظر میرسدhttps://www.ceciranj.ir/article_219762_59afc09b56638cd05ac7399297d2df1c.pdf